Elfstedentocht op de fiets

Uitgelicht

Sloten – Stavoren – Hindeloopen

17 augustus 2025

Het wordt een bijzondere reis dit keer. Agnes is vanochtend voor een weekje vertrokken naar haar vriendin Benthe in Noorwegen. Ik heb haar vanochtend met de camper om 5:20 uur afgezet bij vertrekhal 3 op Schiphol en ben gelijk daarna doorgereden naar een parkeerplaats vlak onder Hindeloopen ongeveer 7:30 uur aankom.

Ik ga een week lang fietsen in Friesland en heb de Friese Elfstedentocht in vier stukken geknipt. Vier fietsdagen die me langs de beroemde Elf Friese Steden brengen. In elke stad die ik aandoe, laat ik een strippenkaart afstempelen bij de VVV of bij een andere stempelpost, doe ik één labcache en zet ik de beroemde 11 fonteinen op de foto. Elke Friese stad heeft sinds het cultuurjaar 2018 een fontein die gemaakt is door een vooraanstaand kunstenaar. Bij mijn vertrek op deze eerste dag fiets ik snel door Hindeloopen. Het is bewolkt en nog vroeg. Daardoor ook vrij donker en het miezert. De regenbuitjes zullen de hele dag aanhouden. Het is niet anders en de temperatuur is prima. Het eerste cadeautje krijg ik, als ik Kolderwâld passeer. Hier staan “de Famkes van Kolderwâld”. Het is een serie beelden van kunstenaar Evert van Hemert. Prachtige kunstwerkjes die zomaar ergens langs de kant van de weg staan.

Het landschap van het Gaasterland (ooit ontstaan in de ijstijd) kent verschillende gezichten. Er zijn wat kleine heuveltjes, veel bossen maar natuurlijk ook het open Friese landschap. Voor dat ik het in de gaten heb, rijd ik Sloten binnen. Als je wat extra informatie over de fonteinen wilt, kijk dan eens op de website van de 11 fonteinen van friesland.nl In Sloten zelf is het nog stil. De terrasjes zijn amper bezet en in de kerk hoor ik orgelmuziek. Het is nog vroeg op deze zondagochtend. Als ik de fontein heb bezocht, gaat de kerk uit en wordt het drukker op straat.

Van Sloten naar Stavoren is het opnieuw een afwisselend landschap. In Balk staat een leuk oud stadhuis wat ik even op de foto zet. De weg langs de dijk is eentonig. Jammer dat je niet aan de IJsselmeerkant kunt fietsen.

Ongeveer vijf kilometer voor Stavoren passeer ik een grote steen die hoog boven het water ligt op de Reade klif (voor uitleg zie foto). Het is een verzetsmonument met een Friese spreuk die ik wel eens eerder heb gehoord. Het verzetsmonument herdenkt de slag bij Warns (Stavoren eigenlijk).

De laatste twee stadjes die ik bezoek zijn Stavoren en opnieuw Hindeloopen (nu wat uitgebreider). Het zijn twee leuke stadjes en dat weten de toeristen ook. Het is er erg druk en de havens en sluizen van Stavoren en Hindeloopen zijn bomvol. We hebben beide stadjes al eens eerder in het voor- en naseizoen bezocht en ze zijn zeker de moeite waard.

De fontein in Hindeloopen is vandaag de enige fontein die ook echt werkt! Het is bijzonder om te zien hoe verschillend de fonteinen zijn. Leuk! Na Hindeloopen zit m’n eerste fietsdag er op. Bijna tachtig kilometer met best wel hier en daar flinke tegenwind. Maar de moeite waard. Morgen weer een dag. Ik rijd naar Oudega waar vandaan ik morgen voor een tweede dag vertrek.

Ik overnacht vandaag op Camping De Bearshoeke in Oudega. De camping ligt aan de Oudegaaster Brekken. Ik sta met de buscamper op het tentenveld met zicht op het water. Mooi plekje dus.

Workum – IJlst – Sneek

18 augustus 2025

Vanochtend ben ik om 8:15 uur al helemaal klaar voor de tweede fietsetappe… Bij de receptie aangekomen om te betalen, blijkt dat er niemand aanwezig is. Bellen naar het telefoonnummer dat er hangt, levert ook niets op. Om hier te gaan staan wachten, had ik ook geen zin in. Ik kon gisteren niet vooruit betalen… Aangezien de route van vandaag nog een keer langs de camping komt, heb ik de camper maar voor de deur gezet en toen ik later nog een keer langskwam, alsnog betaald. Het was nog niet opgevallen dat ik weg was…

Het weer vandaag is wel heel wat anders dan gisteren, een heerlijk zonnetje, weinig wind en een prima temperatuur van rond de 24°. Wat wil een fietser nog meer? Nadat ik ben overgezet bij de Yntemasleat door een gezellig kletsende pontkapiteine, fiets ik voor het eerst door It Heidenskip. Dit dorp dankt z’n naam aan de woeste en ruige heideachtige streek die het vroeger was. Gek genoeg is er voor dit dorp alleen maar een Friese naam. Er staat dus maar één naam op het bord.

Workum is dan niet ver meer. Het is niet de eerste keer dat ik in Workum ben. Toch leuk om er weer door heen te fietsen! Ik doe er een nieuwe labcache en maak ook nog een labcache af die we de vorige keer niet meer hebben afgemaakt.

De fonteinen die ik vandaag bezoek, werken allemaal. Een nieuw fenomeen op deze dag zijn de vele open bruggen waar ik voor moet wachten. Het is druk op het water. Overal volle sluizen en wachttijden voor de bruggen (zowel op de weg als op het water). Nadat ik in Workum een kop koffie heb gedronken, fiets ik terug naar Oudega. Het museum van Jopie Huisman sla ik dit keer over. Agnes en ik hebben het samen al eens bezocht. Mocht je het zelf willen bezoeken, luister dan ook eens naar de podcast over de gestolen schilderijen van deze schilder. Erg interessant!

Via Oudega (waar ik de dus de camping betaal) fiets ik vervolgens naar IJlst. De schoorsteen van de Nooitgedagt fabriek is mooi gerestaureerd en de top van de oude schoorsteen is als een stalen frame teruggeplaatst. Thuis heb ik aan de wand nog een stel oude Friese doorlopers van Nooitgedagt uit IJlst hangen. Hoewel de Nooitgedagt fabriek voornamelijk houtbewerkingsgereedschap maakte, is de fabriek ook bekend geworden door het houten speelgoed en schaatsen. Verder opvallend in IJst zijn de zogenaamde “overtuinen” die gebruikt werden om het wasgoed te drogen en het witgoed te bleken. Het grasveld heet dan ook “de bleek” in het Fries. De overtuinen zijn nu niet meer als zodanig in gebruik. De komst van de wasmachine heeft hier een eind aan gemaakt. De overtuinen zijn nu eigendom van de gemeente en de bewoners mogen er gebruik van maken als ze er goed voor zorgen.Verder vind je er de oude houtzaagmolen “De Rat”. IJlst was vroeger echt de houtstad van Friesland.

Van IJlst naar watersportstad Sneek is niet ver. Rond de watertoren sta ik verschillende keren te wachten voor een open brug. Het is superdruk op het water met het mooie weer van vandaag. Als ik in Sneek ook een labcache heb opgelost en een boterahm heb opgegeten in het mooie Wilhelminapark, fiets ik in drie kwartier terug naar Oudega waar ik de camper oppik.

Vandaag toch weer bijna zestig kilometer gefietst. Morgen weer een etappe! Ik rijd de camper eerst naar Bolsward. Ik overnacht hier op boerderijcamping Half Hichtum van waar ik morgen verder fiets.