Naar Bremerhaven

Bremen

12 maart 2026

Prachtig weer vandaag. Wel wat frisser dan de afgelopen dagen maar de zon warmt ons snel op.

Watertoren Bremen

Op de fiets langs de Weser zijn we snel in de oude binnenstad waar we de fietsen aan de ketting leggen en onze Brementour te voet voortzetten. Onderweg passeren we nog een vreemd, op een kasteel lijkend, gebouw dat als we het opzoeken een grote watertoren blijkt te zijn.

Het plein voor het Rathaus is een prima start. Als we daar aankomen schreeuwt een oudere Duitse onderwijzer net zijn kennis van het oude Rathaus over de hoofden van twee klasjes met basisschoolleerlingen zodat het halve stadhuisplein kan meegenieten.

Het oude stadhuis van Bremen is echt prachtig met veel mooie details. Ook de andere gevels aan en om het plein zijn het bekijken waard. Het is te zien dat Bremen ooit één van de Hanzesteden was die met de handel veel rijkdom heeft verworven.

Naast het stadhuis staat de meer dan 1200 jaar oude St. Petri Dom (St. Pieterkathedraal). De Dom is behalve door de vele kunstwerken ook beroemd door de Bleikeller (loodkelder). In acht sarcofagen in de Bleikeller liggen volledig gemummificeerde lichamen. De kelder werd gebruikt voor de opslag van lood voor het dak van de Dom. Door het droge klimaat in de kelder mummificeerden de lichamen op een natuurlijke manier. De kelder is in de wintertijd gesloten en dat noodzaakt ons om nog eens terug te komen.

De wandeling door het oude visserswijkje “Schnoor” was ook de moeite waard. Veel kleine huisjes met leuke winkeltjes. Een kopje koffie met een lekkere apfelstrudel konden we niet laten staan.

Bremer Stadsmuzikanten

Tegenover het Rathaus is nog een interessant straatje. De Böttcherstraße is een klein straatje dat in de oorlog is platgebombardeerd maar nu opnieuw is opgebouwd in een modernistische stijl met mooie architectuur en o.a. beeldhouwkunst.

Je vindt er ook het
Paula Becker-Modersohn museum. Ons bezoek aan het museum vonden we vanwege het tentoongestelde werk tegenvallen.

Als afsluiting fietsen we door het grote Burgerpark naar de andere kant van Bremen waar het Universum Bremen staat. Dit wetenschapsmuseum is een architectonisch hoogstandje. We maken een kleine wandeling om het museum, zetten het mooi op de foto en fietsen terug naar de camper.

Universum Bremen

Bremerhaven

13 maart 2026

Bunker Valentin

Door enkele van onze volgers (Frans en Truus Nijland) werden we attent gemaakt op het Denkort Bunker Valentin. Op weg naar Bremerhaven doen we deze voormalige bunker – bouwplaats voor U-boten aan.

De Valentin-onderzeebootbunker, ook bekend als de Farge-onderzeebootbunker, is een bouwwerk aan de rivier de Weser in wat nu de wijk Rekum van Bremen is – toen Farge – Rekum. De bunker werd gebouwd tijdens de Tweede Wereldoorlog, van 1943 tot maart 1945, met behulp van dwangarbeid, wat duizenden doden tot gevolg had. De bunker was bedoeld voor de bouw van onderzeeboten. Het was het grootste bewapeningsproject van de Kriegsmarine. De bunker was voor ongeveer 95 procent voltooid toen de RAF de laatste uitbreiding bombardeerde. Uiteindelijk is er nooit een onderzeeër gebouwd. (Wikipedia)

Het gebouw kreeg verschillende bestemmingen na het einde van WO II. Tussen mei 2011 en november 2015 werd het omgebouwd tot een gedenkplaats met een bezoekerscentrum. De federale overheid en de deelstaat Bremen investeerden elk € 1,9 miljoen in het project. De gedenkplaats, bekend als de Bunker Valentin Gedenkplaats , werd geopend op 8 november 2015.

Dwangarbeiders

Als je hier rondloopt, is de omvang van dit project niet te bevatten. Gedurende bepaalde periodes waren er wel 10.000 dwangarbeiders aan het werk. Ze moesten 12 uur per dag achter elkaar werken en werden zeer slecht verzorgd. Ze werkten zich letterlijk dood.

In het herdenkingscentrum horen we ook Nederlandse getuigen het verslag doen van de tijd dat ze hier te werk werden gesteld. Heftig!

De grootschalige aanpak van deze bunker doet ons gek genoeg denken aan de grote bouwhal in Papenburg waar geen U-boten worden gebouwd maar cruiseschepen.

Het monument bij de hoofdingang doet recht en eer aan hen die hier hun leven lieten. We vinden het ook bijzonder dat dit monument (en het verhaal) in Nederland niet echt bekend is.

Bremerhaven

Na ons bezoek aan dit Denkort rijden we door naar Bremerhaven. We vinden een prima overnachtingsplek vlakbij de haven naast de sluis die de Fischereihaven met de open zee verbindt.

Het weer maar ook de vooruitzichten voor morgen zijn slecht geworden en we besluiten om vanmiddag al naar het Klimahaus in Bremerhaven te gaan.

We willen het gebouw vooral bekijken vanwege de architectuur. Samen het Atlantic Hotel Sail vormt het een futuristisch plaatje en samen de koepel van het Moin-outletcentrum bepalen ze de skyline van Bremerhaven.

Vlak voor het Klimahaus liggen ook nog wat oude schepen (waaronder een U-boot) van het scheepvaartmuseum in het water. De toegangsprijs voor het Klimahaus is fors (€ 22,50 p.p). In het Klimahaus maak je een reis door vijf ecologische systemen van deze wereld waarbij we o.a. de gletsjers van Zwitserland, de tropen, de woestijn en Antarctica voorbij zien komen.

Het gebouw zelf is erg mooi maar we vinden de “tentoonstelling” zelf tegenvallen. Veel leeswerk en presentatie maar weinig interactie. We zijn er in een uurtje doorheen gelopen. Jammer. Hier ligt een kans om de bezoekers iets duidelijk te maken over het milieu maar die kans laat men hier liggen.

Na twee blouses gekocht te hebben in de outletstore en een eenvoudige maaltijd in een visrestaurant zit ons bezoek in Bremerhaven er op. Morgen keren we om en rijden we weer richting Delft.

Delft

14 maart 2026

We vertrekken met slecht weer en de wetenschap dat het de komende dagen niet beter gaat worden. Het is de bedoeling dat we naar Kleef rijden en daar een klein museum gaan bezoeken (tip van Maarten van Rossum) en een dagje gaan fietsen vlakbij Nijmegen.

Als we echter in de stromende regen een bord passeren met daarop “Groningen 70 km” bezwijken we onder de druk om ons andere huis op te zoeken. Dan maar een weekje eerder thuis.

Delft

Zo gezegd, zo gedaan! Om 14:30 zijn we thuis.
Inmiddels draait de wasmachine en is de camper weer bijna klaar voor onze volgende trip.

Terugkijkend is het dit keer een vreemde reis geworden. Het plan was om wat meer tijd in Spanje en Frankrijk door te brengen. Door perikelen rond de verduurzaming liepen onze plannen anders. De tijd na onze VVE vergadering was voor ons weliswaar improviseren maar toch ook leuk om te doen. We zochten in Frankrijk en Spanje het lekkere weer. Dat hebben we al met al voldoende gehad. Nu een beetje een abrupt einde maar over twee maanden gaan we weer!

Bedankt allemaal voor het meereizen en tot 25 mei als we vertrekken naar Ierland. De boot vanuit Cherbourg is inmiddels geboekt.

Naar Bremen

Uitgelicht

Papenburg

8 maart 2026

Van de Woudfennen bij Joure zijn we met een half uurtje in Oldemarkt. Hier wonen Jelmer en Roos (Jans oudste zoon). Onze één na oudste kleinzoon Jochem viert vandaag zijn verjaardag. Nu we onverwachts toch in Nederland zijn, maken we natuurlijk een tussenstop om hem te feliciteren. Gezellig moment omdat we gelijk andere familieleden even spreken.

Jochem en Tije op de step en skates

Drie uurtjes later rijden we door naar Duitsland. Voor de ingang van Camping Papenburg is een prima camperplek en we kunnen daar gebruik maken van alle faciliteiten van de camping.

Camping Papenburg

Nadat we een half uurtje in het zonnetje te hebben gezeten, doen we drie labcaches tijdens een mooie wandeling door het oude bos (nog uit de ijstijd) dat achter de camping ligt. Heerlijke wandeling gemaakt.

Papenburg

9 maart 2026

Weet u waar Papenburg bekend door is geworden? Wij wisten het niet maar nu wel! Om 11:00 uur staan wij klaar voor een rondleiding over de Meyer Werft.

Deze werf (ooit begonnen in 1780) bouwt sinds 1987 de grootste cruiseschepen. Voor de allergrootste cruiseschepen heeft de werf een “dependance” in Finland (Turku).

De rondleiding (onder leiding van een gids) duurt bijna twee uur en aan de hand van o.a. drie films wordt ons het gigantische technische kunststukje haarfijn uitgelegd. De werft bouwt in drie jaar tijd deze enorme schepen.

In de grote bouwhal bouwt men in drie jaar tijd het hele schip af. We krijgen een kijkje in de grootste hal (504 m lang, 125 m breed en 75 m hoog). Terwijl we rondkijken in deze grote hal, zien we enorme kranen rondrijden die hele secties en blokken kunnen optillen van wel 800 ton. Als een “blok” is afgebouwd, schuift men het blok tegen het vorige blok en last de stukken aan elkaar tot één geheel.

De rondleiding wordt afgesloten met een film waarin we zien hoe een kant en klaar schip de bouwhal uitvaart. Vanuit de haven van Papenburg is het 40 kilometer naar open zee en bruggen die het nieuwe schip passeert moeten gebouwd zijn om het hoge en brede cruiseschip doorgang te verlenen. Een technisch hoogstandje.

Promotie Meyer Werft

Dat zo’n cruiseschip als het eenmaal vaart ook een enorme ecologische voetafdruk achterlaat, wordt niet echt onder de aandacht gebracht. Wie daar meer over wil weten, verwijzen we naar dit artikel.

Buiten wordt er voor de marine gebouwd

Wij hebben de werf bezocht omdat we wel onder de indruk zijn van het technische plaatje. Op een cruise meegaan is niet ons ding. We komen de grote groepen passagiers van de cruiseschepen nogal eens tegen tijdens onze reisjes en dat leidt dan vaak tot overvolle bezienswaardigheden en overlast.

Na de rondleiding fietsen we terug naar het centrum van Papenburg. Het oude centrum van Papenburg heeft veel weg van het Nederlandse Stadskanaal. Het is dan ook een oude veenkolonie waar men heel veel turf heeft afgegraven naar Nederlands voorbeeld.

Hauptkanal Papenburg

Het is leuk om door het oude centrum langs het Hauptkanal te wandelen en te fietsen. Je kunt aan beide kanten van het kanaal door de stad lopen of rijden. In het water van het Hauptkanal liggen allemaal oude schepen.

Van de vele Labcaches doen we alleen de Labcaches langs het water van het Hauptkanal dat bijna twee kilometer lang is.

We bezoeken ook nog de grote kerk tegenover het Rathaus. Het is zowel van buiten als van binnen prachtig vormgegeven met bakstenen.

In het midden van Papenburg kun je voor de molen ook nog even op de foto met “Moin”. Toen we gisteren wandelden werd elke keer “moin” gezegd als we andere wandelaars begroetten. Het betekent in Noord-Duitsland zoiets als “Goedendag”.

Meer informatie over het oude Papenburg vind je hier.

Papenburg

10 maart 2026

Het weerbericht belooft nog één mooie dag in Papenburg. Er is nog tijd voor een kleine fietstocht in de omgeving omdat het omstreeks 14:00 uur zal gaan regenen.

We maken met de Nederlandse app (ontworpen door een Belg volgens één van onze volgers) “Fietsknoop” een route met Duitse Knotenpunkten. In de grensgebieden van Nederland werkt dat prima. We probeerden dat al eens uit in België.

De richtingbordjes van de Duitse zusterorganisatie zien er iets anders uit. Aan de richtingbordjes hangen groene nummers die de kant opwijzen van het volgende knooppunt. Boven op de paal staat het grote nummer van het knooppunt waar je je nu bevindt (zie foto). Fietsbordjes wijzen onderweg naar het traject dat je moet volgen voor het volgende knooppunt. Het is in Duitsland trouwens nog steeds dezelfde Nederlandse dame die je vertelt dat je in de buurt komt van dat volgende “knotenpunkt”.

Het rondje vandaag is niet zo inspirerend. Veel open landbouwgebied. Gelukkig staat er nauwelijks wind. Gelukkig? Ach… het is maar hoe je het bekijkt… met de regen op komst hebben de landbouwers behoorlijk gegierd 🫢😷.

De route voert ons wel opnieuw langs een prachtige kerk. De meer dan 100 jaar oude St. Michael heeft een weliswaar sober maar toch strak versierd interieur met mooie details op de wanden en op het plafond.

Voor de kerk staat een oude toren die nu in gebruik is als oorlogsmonument. Op afspraak is de toren te beklimmen. De toren is een replica van de vuurtoren van Riga.

Alte Turm (wijk Obenende Papenburg)

Na een kopje koffie met iets lekkers er bij rijden we door naar Papenburg om het terrein van de oude scheepswerf te bekijken. Veel oude werfgebouwen hebben nu een culturele bestemming gekregen en er is o.a. een hotel en een theater. Machines van de oude werf herinneren aan oude tijden en versieren de pleintjes bij de oude werf.

Er is nog tijd voor een labcache voordat we snel naar de camper racen om voor de buien binnen te zijn.

Tijdens de regenbuien lezen we lekker in onze boeken maar kijken ook naar een fantastische documentaire / film: Praten met de Nachtwacht (tip: echt mooi interview door Coen Verbraak met de mensen die op de Nachtwacht van Rembrandt staan afgebeeld). De film is terug te zien op NPO – Het uur van de Wolf.

Trailer Praten met de Nachtwacht

Bremen

11 maart 2026

Vandaag rijden we weer door. We lozen nog even grijs water en “tanken” onze watertank helemaal vol. Het belooft vandaag wat minder weer te worden dus voor ons een goede reden om een eindje verder te gaan. Het reisdoel van vandaag is Bremen.

Bremer stadsmuzikanten in De Kunsthalle

Vanaf Papenburg loopt de weg voor een groot deel langs het Kustenkanaal naar Oldenburg. Daarna is het nog maar een klein stukje naar de camperplek aan de Weser waar we in ieder geval twee nachten gaan staan. Om 12:00 uur rijden we het terrein op. Er is plaats voor zo’n honderd campers op deze CP vlakbij de oude binnenstad. Hoewel het nog vroeg in het jaar is, staan er denken we wel een stuk of 45 campers.

We installeren ons, eten een boterhammetje en gaan vervolgens te voet naar De Kunsthalle. Vlakbij de camperplek brengt een veerbootje fietsers en voetgangers naar de overkant. Vanaf de aanlegplaats van de pont is het nog tien minuutjes wandelen naar het museum.

Veerbootje over de Weser

We lopen dan weliswaar door een gezellige wijk van Bremen (Das Viertel) maar de grote hoeveelheid graffiti die we hier zien, staat ons wel tegen.

Het bezoek aan De Kunsthalle maakt dat gelukkig snel goed. Voor maar € 12,00 p.p. krijgen we toegang tot een schitterende collectie.

Op de begane grond zien we een originele manier om een beelden uit alle tijdvakken ten toon te stellen.

Er zijn thematische kamers met schilderijen maar ook ruimtes waar de schilderijen per kunststroming worden getoond. We komen in de collectie veel bekende namen tegen.

Na ruim twee uur verlaten we het museum en lopen terug naar ons huisje op wielen. Het regent behoorlijk. Morgen schijnt hopelijk de zon en gaan we de oude binnenstad bekijken.

Das Viertel

Als je dit bericht in je mail ontvangt, klik dan bovenin het bericht om het in de blog te lezen of in de reader. Het bericht heeft dan een juiste opmaak en je kunt de foto’s aanklikken zodat ze schermvullend kunnen worden bekeken.